ZAMANIN URLASI Hafıza-Sağlık-Tarım-Gelenek

Tur Programı

Zamanın Urla’sı
Hafıza-Sağlık-Tarım-Gelenek

Zamanın Urla’sı

İzmir Körfezi’nin batısında yer alan Klozomenai Antik Kenti, tur rotasının başlangıç noktasını oluşturur. Arkaik Dönem’in tipik yerleşim özelliklerini taşıyan kent, özellikle MÖ 6. yüzyıla tarihlenen zeytinyağı işliği kompleksi ile Akdeniz dünyasında erken zeytinyağı üretim tekniklerinin anlaşılmasına önemli katkı sağlar. Bölgenin kıyı çizgisindeki tarihsel değişim ve ticaret ağlarıyla ilişkisi, İon uygarlığının ekonomik ve kültürel yapısının sahada gözlemlenmesine olanak verir.

Klozomenai sonrasında rota, 360 Derece Tarih Araştırmaları Derneğine yönelir. Derneğin yürüttüğü kültürel miras çalışmaları, arkeolojik verinin sistematik biçimde belgelenmesi, sözlü tarih araştırmalarının yerel hafızayla kurduğu ilişki ve Urla yarımadasındaki entegre kültür envanterinin oluşturulmasına dair örnekler burada ele alınır. Bu durak, tur bütünlüğü içinde tarih yazımı ve belgeleme metodolojisi açısından bir bağlam sunar.

Bu noktadan itibaren program Karantina Adası ile devam eder. Osmanlı İmparatorluğu’nun 19. yüzyılda sağlık modernleşmesi sürecinde merkezi bir rol üstlenen ada; karantina yapıları, dezenfeksiyon tesisleri ve gözlem birimleriyle uluslararası sağlık rejimlerinin yerel uygulamalarını inceleme imkânı tanır. Kolera ve veba salgınlarına karşı biçimlenen bu mekânsal organizasyon, tıp tarihi açısından özgün bir örnek niteliğindedir.

Ardından Urla Kent Tarihi Müzesi ziyaret edilir. Müze, prehistorik dönemlerden Osmanlı taşra idaresine ve Cumhuriyet dönemi toplumsal dönüşümlerine uzanan geniş bir zaman çizelgesi sunmaktadır. Levanten ticari ağları, çokkültürlü sosyal yapı ve mimari değişimler, müzenin tematik bütünlüğünü oluşturan başlıca unsurlardır.

Program, Malgaca Pazarı ile kentsel yaşamın geleneksel dokusuna yönelir. Tarihsel çarşı kültürünün güncel üretim ve esnaf geleneğiyle birleştiği bu alan, Urla’nın sosyal-ekonomik sürekliliğini göstermesi bakımından dikkat çekicidir. Çarşı sonrası Sanat Sokağı, modern sanat galerileri, atölyeler ve tasarım mekânlarıyla güncel kültürel üretimin merkezini temsil eder; bu noktada katılımcılara kısa bir serbest zaman sunulur.

Rota daha sonra Bademler Köyü’ne uzanır. Türkiye’nin ilk köy tiyatrosuna ev sahipliği yapan Bademler, kültür politikalarının yerelleşmesinin somut bir örneğidir. Kooperatifleşme deneyimleri, sosyal dayanışma kültürü ve sürdürülebilir üretim pratikleri bakımından köy, çağdaş kırsal kalkınma modelleri arasında özel bir yere sahiptir.

Günün son durağı Teos Antik Kenti’dir. Dionysos Sanatçılar Birliği’nin kurulduğu merkez olarak Teos, antik dünyada sanat ve sahne kültürünün örgütlenişine dair benzersiz bir bilgi alanı sunar. Tiyatro yapısı, agora, liman kalıntıları ve sur sistemleri; Hellenistik ve Roma dönemlerine ait kentsel planlamanın sahada gözlemlenebileceği nitelikte korunmuştur. Kent, günün kültür–tarih eksenli temasını arkeolojik düzeyde bütünleyen son duraktır.